ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಫೋನ್ ಇರೋ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಕೂಡ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಷನ್ ಕಲೆಕ್ಟ್ ಮಾಡ್ತಿರೋ ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪೀಡಿಯಾ ಜಗತ್ತಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಭೇಟಿಕೊಡು ಆನ್ಲೈನ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಚಾಟ್ ಜಿಪಿಟಿ ಬರೋ ತನಕ ಕೂಡ ಜಗತ್ತಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನ ಡೈರೆಕ್ಟಆಗಿ ಭೇಟಿ ಕೊಡ್ತಾ ಇದ್ದ ಆನ್ಲೈನ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಇವಾಗ ಚಾಟ್ ಜಿಪಿಟಿ ನಲ್ಲಿ ಸರ್ಚ್ ಮಾಡಿದ್ರು ಕೂಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಿಂದಲೂ ಎದ್ದುಕೊಂಡು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಕೊಡುತ್ತೆ ಅದು. ಈಗ ಇದೇ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸೈಕ್ಲೋನ್ ಎಬ್ಬಿಸೋ ಕೆಲಸವನ್ನ ಮಸ್ಕ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಮಸ್ಕ್ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ಲಾಂಚ್ ಮಾಡಿದ್ದು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಭರ್ಜರಿ ರೆಸ್ಪಾನ್ಸ್ ಕೂಡ ಪಡ್ಕೊಂಡಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಗಿಂತ ಇದು 10 ಪಟ್ಟು ಬೆಟರ್ ಅಂತ ಹೇಳಲಾಗ್ತಿದೆ. ಎಐ ಯನ್ನ ಕೂಡ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ರೆ ಫ್ಯೂಚರ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ಮುಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತಾ ಗ್ರೋ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅಂತದ್ದು ಏನಿದೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಹಾಗಾದ್ರೆ ಸ್ಪೆಷಾಲಿಟಿ ಏನು?.
ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಬಗ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಾಪಟ್ಟೆ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಮಾಡಿ ಮಸ್ಕ್ ಬೈತಾ ಇದ್ರು ಯಾವಾಗ್ಲೂ ಕೂಡ ಟೀಕೆ ಮಾಡ್ತಿದ್ರು 2023 ರಲ್ಲಿ ಇದು ಎಡಪಂತಿಯರ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಇರೋ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಅಂತ ಕರೆದಿದ್ರು ಅಲ್ದೆ ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಇದಕ್ಕೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸ್ತೀನಿ ಅಂತ ಹೇಳಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಹಾಕಿದ್ರು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಹೆಸರನ್ನ ಡಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅಂತ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದ್ರೆ ಒಂದು ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಕೊಡ್ತೀನಿ ಅಂತ ಹೇಳಿ ಕಾಲು ಹಿಡಿದಿದ್ರು ಅದಾದ ನಂತರ ಈಗ ಕಡೆಗೂ ಕೂಡ ತಮ್ಮದೇ ಹೊಸ ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ಲಾಂಚ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ 2025ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 27ನೇ ತಾರೀಕು ಇದು ಲಭ್ಯ ಆಗಿತ್ತು ಮೊದಲ ದಿನವೇ ಭರ್ಜರಿ ರೆಸ್ಪಾನ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಒಂದೇ ದಿನಕ್ಕೆ 9 ಲಕ್ಷ ಆರ್ಟಿಕಲ್ಸ್ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಕ್ರಾಶ್ ಆಯ್ತು. ಎಸ್ ಇಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಷನ್ ಫೀಡ್ ಆದ ಪರಿಣಾಮ ಮೊದಲ ದಿನವೇ ಕ್ರಾಶ್ ಆಯ್ತು. ಹಾಗಂತ ಹಾಗೆ ಕ್ರಾಶ್ ಆಗಿ ಉಳಿಕೊಳ್ತು ಅಂತಲ್ಲ ಸರಿಯಾಯ್ತು ಆಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಳಕೆದಾರರು ದಿಡೀರ ಎಂಟ್ರಿ ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಆ ರೀತಿ ಆಗಿತ್ತು ಅಷ್ಟೇ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ. ಹಾಗೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಬೀಟ ವರ್ಷನ್ 0.1 ಈಗ ಲಭ್ಯ ಇದೆ ಇದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೆ ಅಂತ ಮಸ್ಕ್ ಹೇಳ್ಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ವರ್ಕ್ ಆಗೋದು ಹೇಗೆ ಇದು ಗೊತ್ತಾಗಬೇಕು ಅಂದ್ರೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಹೇಗೆ ವರ್ಕ್ ಆಗುತ್ತೆ ಅಂತ ತಿಳ್ಕೊಬೇಕು. ನಿಮಗೆಲ್ಲ ಗೊತ್ತಿರೋ ಹಾಗೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಒಂದು ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಆನ್ಲೈನ್ ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪೀಡಿಯಾ ಇದಕ್ಕೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಆಕ್ಸೆಸ್ ಇರೋ ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ವಿಸಿಟ್ ಮಾಡಬಹುದು ಓದಬಹುದು ಆರ್ಟಿಕಲ್ಸ್ ನ ಕ್ರಿಯೇಟ್ ಮಾಡಬಹುದು ಎಡಿಟ್ ಮಾಡಬಹುದು ಅಪ್ಡೇಟ್ ಕೂಡ ಮಾಡಬಹುದು ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧ ಇಲ್ಲ.
ಈ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ವಿಕಿ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಮೇಲೆ ಡೆವಲಪ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಹೀಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡೋ ಪ್ರತಿ ಎಡಿಟ್ ಕೂಡ ಸೇವ್ ಆಗುತ್ತೆ ಹಾಗೆ ಹಳೆ ವರ್ಷನ್ನ ಬೇಕಾದರೂ ರಿಸ್ಟೋರ್ ಮಾಡಬಹುದು ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಯಾವುದೇ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಷನ್ ಕೂಡ ಪರ್ಮನೆಂಟ್ ಆಗಿ ಅಳಿಸಕೆ ಆಗಲ್ಲ ಹಾಗೆ ನಿರಂತರ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಲಭ್ಯದೆ ಇರೋದ್ರಿಂದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅಪ್ಡೇಟೆಡ್ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ಹೊಸ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಕೊಡೋಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಗ್ತಿದೆ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ 300ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಲಭ್ಯ ಇತ್ತು. ಇದೇ ತರನೇ ಈಗ ಮಸ್ಕರ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಕೂಡ ಕೆಲಸ ಮಾಡೋಕೆ ಸ್ಟಾರ್ಟ್ ಮಾಡಿದೆ. ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ AI ಸರ್ವರ್ ತರನು ಕೆಲಸ. ನೋಡಿ ಈಗ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಗೆ ಮ್ಯಾನುವಲ್ ಆಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಆರ್ಟಿಕಲ್ ಪಬ್ಲಿಷ್ ಮಾಡಬೇಕು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಎಐ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.ಎಸ್ ನ್ಯೂಸ್ ಚಾನೆಲ್ಸ್ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಹೀಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆನ್ಲೈನ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಗಳಿಂದ ಇದು ಸುದ್ದಿಯನ್ನ ತಾನೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಕೊಂಡುಬಿಡುತ್ತೆ.
ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ ಇದರಲ್ಲಿ ಮಸ್ಕರ ಗ್ರಾಕ್ ಎಐ ಚಾಟ್ ಬಾಟ್ನ್ನ ಯೂಸ್ ಮಾಡಲಾಗ್ತಾ ಇದ್ದು. ಅದು ಡೇಟಾವನ್ನ ಓದಿ ಅನಲೈಸ್ ಮಾಡಿ ಒಂದು ಪರ್ಫೆಕ್ಟ್ ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ನಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನ ಜೋಡಿಸಿಕೊಳ್ಳೋ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೆ. ಹಾಗೆ ಪ್ರತಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಟಾಪಿಕ್ಸ್ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಯುಕ್ರೇನ್ ವಾರ್, ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಫಿಜಿಕ್ಸ್ ಇವುಗಳ ಚಿಕ್ಕ ಸಮ್ಮರಿಗಳನ್ನ ತಾನೇ AI ಮೂಲಕ ತಾನೇ ಜನರೇಟ್ ಮಾಡ್ಕೊಳ್ಳುತ್ತೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಗೆ ಕಂಪೇರ್ ಮಾಡಿದ್ರೆ ಇದು ಒಂತರ ಸ್ವಂತ ಚಿಲುಮೆ ಇದು. ತನಗೆ ಬೇಕಾಗಿದ್ದನ್ನ ತಾನೇ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡ್ಕೊಂಡು ಚೆಲ್ತಾ ಇರುತ್ತೆ ಇದು ಆ ರೀತಿ ಇದು. ಜೊತೆಗೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಒಂದು ಸರ್ವರ್ ರೀತಿನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೆ. ಆದರೆ ನೀವು ಗ್ರಾಕ್ ಎಐ ಬಳಸುವಾಗ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಅದು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿನ ವೆರಿಫೈಡ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಒದಗಿಸುತ್ತೆ. ಇದರಿಂದ ಗ್ರಾಕ್ ಎಐ ಕೂಡ ಇನ್ನೂ ಇಂಪ್ರೂವ್ ಆಗೋದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಗುತ್ತೆ. ಜೊತೆಗೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಯೂಸರ್ಸ್ ಫೀಡ್ಬ್ಯಾಕ್ ಅನ್ನ ಕೂಡ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದ್ರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾದ ಅಥವಾ ಪಕ್ಷಪಾತದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ ಅಂತ ಅನ್ನಿಸಿದ್ರೆ ಡೈರೆಕ್ಟಆಗಿ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅಕ್ಯುರೆಸಿಯನ್ನ ಇಂಪ್ರೂವ್ ಮಾಡೋಕೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಗುತ್ತೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸೋರ್ಸ್ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಅರ್ಹವಾಗಿದೆ ಅಂತ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಲತುಕೊಳ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೆ ಇದು ಬರ್ತಾ ಬರ್ತಾ ಇಂಪ್ರೂವ್ನೇ ಆಗ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೆ ಚೆನ್ನಾಗೆ ಆಗ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೆ ಅಂತಎಐ ಕಂಪನಿ ಹೇಳಿದೆ ಮಸ್ಕರ ಕಂಪನಿ.
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರೇ ಎಡಿಟ್ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿರೋದ್ರಿಂದ ಚೂರು ಡಿಲೇ ಆಗಬಹುದು ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ತನ್ನ ಎಐ ನಿಂದ ರಿಯಲ್ ಟೈಮ್ ನಲ್ಲಿ ತನಗೆ ತಾನೇ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಹಾಕೊಳ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೆ ಅಲ್ದೆ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಸ್ಟೈಲ್ ಡಿಫರೆಂಟ್ ಆಗಿ ಬೇಕು ಅಂದ್ರು ಕೂಡ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಉಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೆ ಅಂದ್ರೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪಿಡಿಕ್ ಮತ್ತು ಫಾರ್ಮಲ್ ಆಗಿರುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಸಂವಾದ ಮಾಡಿದ ರೀತಿ ಉತ್ತರವನ್ನ ಕೊಡುತ್ತೆ ನಿಮಗೆ ಚಾಟ್ ಜಿಬಿಟಿ ಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗತಾ ಇದೆಯೋ ಹಾಗೆ ಕೊಡುತ್ತೆ ಅಲ್ದೇ ಸಮ್ಮರೈಸ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ಲೇನರ್ ಈ ರೀತಿ ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಹಾಗೆ ಅದನ್ನ ಚೇಂಜ್ ಮಾಡಿ ಕೊಡುತ್ತೆ ಈಎಐ ಬಳಕೆಯನ್ನ ಮಸ್ಕ್ ತುಂಬಾ ಹೊಗಳಿದ್ದಾರೆ ಎಐ ಗೆ ಎಡಬಲ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಇಲ್ಲ ಅದು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಮಾಹಿತಿ ರೀತಿ ಮಾತ್ರ ಕೊಡುತ್ತೆ ಹಂಗೆ ಕೊಡಬೇಕು ನಮ್ಮ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅದನ್ನ ಮಾಡುತ್ತೆ ಅಂತ ಅವರು ಹೇಳ್ಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗಿದ್ರೆ ಚಾಲೆಂಜ್ ಏನು ಮೊದಲನೆದು ಏನು ಗೊತ್ತಾ ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಇದರಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಆಗಿ ನಂಬಕಾಗಲ್ಲ ಯಾಕಂದ್ರೆ ಇದು ಕೂಡ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕವೇ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಗ್ರಾಬ್ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನ ಅನಲೈಸ್ ಮಾಡಿ ಕೊಡೋದ್ರಿಂದ ನೇರ ನೇರ ನಂಬೋದು ಕಷ್ಟ ಹಾಗೆ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಹ್ಯೂಮನ್ ರಿವ್ಯೂ ಇದೆ ಅಂದ್ರೆ ಯಾವುದೇ ಮನುಷ್ಯರು ಎಡಿಟರ್ಸ್ ಇರೋದಿಲ್ಲ ಇದರಿಂದ ಈ ಗ್ರಾಕ್ ಭ್ರಮೆಗೆ ಒಳಗಾಗೋದು ಹಲಸಿನೇಷನ್ಗೆ ಒಳಗಾಗು ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದೆ ಇರುತ್ತೆ. ಅಂದ್ರೆ ಒಂದು ವಿಚಾರದ ಮೇಲೆ ತಪ್ಪಾದ ಇಮ್ಯಾಜಿನೇಟಿವ್ ರೀತಿಯ ಉತ್ತರವನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆದಂಗೆ ಸತ್ಯ ಹೇಳೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಕೊಡೋದಿರುತ್ತಲ್ಲ ಎಐಗಳು ಆ ರೀತಿ ಎಡವಟ್ಟನ್ನ ಮಾಡ್ತಾವ ಸಲ ಆ ರೀತಿ ಆಗೋ ಅಪಾಯ ಇರುತ್ತೆ.
ಹಾಗೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಆಫ್ಲೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಕೆ ಆಗಲ್ಲ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನ ಬೇಕಾದ್ರೆ ಆಪ್ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಕೊಂಡು ಆಫ್ಲೈನ್ ನಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಒಂದಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಯೂಸ್ ಮಾಡಬಹುದು ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಆ ಫೀಚರ್ ಇಲ್ಲ. ಸೋ ಇದೆಲ್ಲವನ್ನ ಮೈಂಡ್ ಅಲ್ಲಿ ಇಟ್ಕೊಂಡು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಇದನ್ನ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡ್ತಾ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತೆ. ಸದ್ಯ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಮತ್ತು ನೆಗೆಟಿವ್ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಒಪಿನಿಯನ್ ಗಳಿದ್ದಾವೆ. ಆದರೆ ಇವೆಲ್ಲ ಆರಂಭಿಕ ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಸರಿ ಮಾಡ್ಕೊಂಡ್ರೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಗೆ ಚಾಲೆಂಜರ್ ಆದರೂ ಆಗಬಹುದು ಆಲ್ರೆಡಿ ಚಾಟ್ ಜಿಬಿಟಿ ಚಾಲೆಂಜರ್ ಆಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಆಗ್ಲೇ ಹೇಳಿದ ಹಾಗೆ ಅದು ಕೇವಲ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅಲ್ಲ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಸೋರ್ಸ್ ನಿಂದಲೂ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಹೇಳಲು ಆಚೆ ಹಾಕಿ ಕೊಡೋ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನ ಮಾಡ್ತಿರೋದ್ರಿಂದಗೂಗಲ್ ನ ಜೆಮಿನೈ ಕೂಡ ಸಿಮಿಲರ್ ಕೆಲಸವನ್ನ ಮಾಡುತ್ತೆ. ಸೋ ಗ್ರಾಕಿಪೀಡಿಯಾ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೆ ಫ್ಯೂಚರ್ ನಲ್ಲಿ ಅಂತ ನೋಡಬೇಕು. ಅಂದಹಾಗೆ ಸ್ನೇಹಿತರೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಶುರುವಾಗಿ 24 ವರ್ಷ ಆಗಿದೆ. 25ನೇ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡೋ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಾಲು ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡೋ ಹೊತ್ತಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಚಾಲೆಂಜ್ ಅದರ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಈ ಎಐ ಚಾಟ್ ಬಾಟ್ಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಈಗ ಎದುರಾಗಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸರ್ವೈವ್ ಆಗುತ್ತಾ ಅವರು ಇದೇ ತರ ಇದ್ರೆ ಇದೇ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ನಲ್ಲಿ ಇದ್ರೆ ವೆರಿ ಡಿಫಿಕಲ್ಟ್ ಡೈರೆಕ್ಟಆಗಿ ಹೋಗಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸರ್ಚ್ ಮಾಡೋರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಮ್ಮಿ ಆಗ್ತಾ ಹೋಗಬಹುದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ. ಅವರು ಅಪ್ಡೇಟ್ ಆಗ್ತಾರಾ ನೋಡೋಣ ಏನ್ ಮಾಡ್ತಾರೆ ಅಂತ.
ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಪಾತಕ್ಕೆ ಮಸ್ಕ್ ನೀಡಿದ ‘ಡಿಜಿಟಲ್’ ಸರ್ಜಿಕಲ್ ಸ್ಟ್ರೈಕ್!
ಎಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಟೀಕಿಸಲು ಪ್ರಬಲ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಅದರ “ಸರಿ-ತಪ್ಪು” ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಮನುಷ್ಯ ಎಡಿಟರ್ಗಳು. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿಯು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಎಡಪಂಥೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ವಾಲಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಸ್ಕ್ ಅವರಂತಹ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನೆಗೆಟಿವ್ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಷನ್ ಹರಡಲು ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಆರೋಪವಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಮೂಲಕ ಅವರು ‘Absolute Truth’ (ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯ) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ AI ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ಓಲೈಕೆ ಮಾಡದೆ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಡೇಟಾವನ್ನು ಅದರ ಮೂಲ ರೂಪದಲ್ಲೇ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವೀಕರಣಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಲಿದೆ ಎಂದು ಮಸ್ಕ್ ನಂಬಿದ್ದಾರೆ.
‘ಎಕ್ಸ್’ (X – Twitter) ಜೊತೆಗಿನ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಮನ್ವಯ
ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ಲಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಎಂದರೆ ಅದು ಎಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣವಾದ ‘X’ ನೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವುದು. ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅದು ‘X’ ನಲ್ಲಿ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಆ ಲೈವ್ ಡೇಟಾವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಕ್ಷಣವೇ ಲೇಖನವನ್ನು ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡಬಲ್ಲದು. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಎಡಿಟರ್ ಅದನ್ನು ನೋಡಿ, ವೆರಿಫೈ ಮಾಡಿ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಾವಿರಾರು ಜನರಿಗೆ ಆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಈ ‘Real-time Knowledge’ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೇ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಭೀತಿ ಹುಟ್ಟಿಸಿರುವುದು.
ಮಲ್ಟಿಮೀಡಿಯಾ ಯುಗ: ಕೇವಲ ಅಕ್ಷರವಲ್ಲ, ದೃಶ್ಯಗಳ ಚಿಲುಮೆ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಠ್ಯ (Text) ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ Generative AI ಮೂಲಕ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಿತ್ರಗಳು, ಇನ್ಫೋಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ವಿಡಿಯೋ ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ತಾನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ನೀಡುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು “ಚಂದ್ರಯಾನ-3” ಬಗ್ಗೆ ಓದುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅದರ ಹಂತ ಹಂತದ ಅನಿಮೇಷನ್ ಅನ್ನು ನಿಮಗೆ ತೋರಿಸಬಲ್ಲದು. ಇದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಓದುವ ಬದಲು ‘ಅನುಭವಿಸುವ’ ಹೊಸ ಲೋಕವನ್ನು ಮಸ್ಕ್ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಡೇಟಾ ಹ್ಯಾಲುಸಿನೇಷನ್: ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಮುಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಅಗ್ನಿಪರೀಕ್ಷೆ
ಆದರೆ, ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಎದುರಿಸಲಿರುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಎಂದರೆ AI ನೀಡುವ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿ ಅಥವಾ ‘Hallucination’. ಎಐ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತರ್ಕಬದ್ಧವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಸುಳ್ಳುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರ ಕಣ್ಣು ಇರುವುದರಿಂದ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ‘ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್’ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎಐ ನಂಬಿ ಕುಳಿತರೆ, ಸತ್ಯ ಯಾವುದು ಮತ್ತು ಎಐ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಕಲ್ಪನೆ ಯಾವುದು ಎಂದು ತಿಳಿಯುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು. ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ‘ಗ್ರಾಕ್ ಎಐ’ ಅನ್ನು ಎಷ್ಟು ನಿಖರವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಭವಿಷ್ಯ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಲಿದೆ.
ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು: ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ 25 ವರ್ಷಗಳ ಅಧಿಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯವೇ?
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಈಗ 24 ವರ್ಷ. ಕಾಲು ಶತಮಾನದ ಕಾಲ ಜಗತ್ತಿನ ಜ್ಞಾನದ ಹಸಿವು ನೀಗಿಸಿದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಈಗ ಕವಲು ಹಾದಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಕೇವಲ ಒಂದು ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪೀಡಿಯಾ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಗೂಗಲ್ ಸರ್ಚ್, ಚಾಟ್ ಜಿಪಿಟಿ ಮತ್ತು ಜೆಮಿನೈಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ನೇರ ಸವಾಲು. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗಳಿಗೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು, ನಮ್ಮ ಜೇಬಿನಲ್ಲಿರುವ ಎಐ ಸಹಾಯಕನನ್ನೇ ಕೇಳುವ ಕಾಲ ಬರಲಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ತನ್ನ ‘ಮ್ಯಾನುಯಲ್ ಎಡಿಟಿಂಗ್’ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎಐ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ, ಅದು ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟ ಸೇರುವುದು ಖಚಿತ.
ಮ್ಯಾನುಯಲ್ ಎಡಿಟಿಂಗ್ vs ಅಲ್ಗಾರಿದಮಿಕ್ ಅಪ್ಡೇಟ್: ಯಾರು ವೇಗ?
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ದೊಡ್ಡ ಬಲ ಮತ್ತು ದೌರ್ಬಲ್ಯ ಎರಡೂ ಅದರ ‘ಹ್ಯೂಮನ್ ಎಡಿಟರ್ಸ್’. ಒಂದು ಹೊಸ ಘಟನೆ ನಡೆದಾಗ ಅದನ್ನು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡಲು ಮನುಷ್ಯರು ಆಧಾರಗಳನ್ನು (Citations) ಹುಡುಕಬೇಕು. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ನ್ಯೂಸ್ ಪೋರ್ಟಲ್ಗಳನ್ನು ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅಪ್ಡೇಟ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ “ರಿಯಲ್-ಟೈಮ್ ಅಪ್ಡೇಟಿಂಗ್” ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದಾಗಿ, ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್ಗಳಿಗಾಗಿ ಜನರು ಟಿವಿ ನೋಡುವ ಬದಲು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲೈವ್ ಅಪ್ಡೇಟ್ಸ್ ಪಡೆಯುವ ಕಾಲ ದೂರವಿಲ್ಲ. ಇದು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಳೆಯ ‘ದಾಖಲೆ ಪತ್ರ’ (Archival tool) ಎಂಬಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾಲೋನಿಯಲಿಸಂ ಮತ್ತು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿ
ಇಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಕೇವಲ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯ ನೀಡುತ್ತಿಲ್ಲ; ಅವರು ಗೂಗಲ್ನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವನ್ನೇ ಮುರಿಯಲು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಗೂಗಲ್ ಯಾವುದೇ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವಾಗ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಈಗ ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಮೂಲಕ ಗೂಗಲ್ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ಗೆ ‘ಬೈಪಾಸ್’ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನೀವು ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಗೂಗಲ್ ಮಾಡುವ ಬದಲು ನೇರವಾಗಿ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಇದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯ ಮೇಲಿರುವ ‘ಗೇಟ್ ಕೀಪರ್’ಗಳ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲಿದೆ.
8. ಮಾಹಿತಿಯ ನಂಬಿಕಾರ್ಹತೆ: ‘ಕಮ್ಯುನಿಟಿ ನೋಟ್ಸ್’ ಮಾದರಿಯ ಪ್ರಯೋಗ
ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಎಐ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದರೆ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ‘X’ ನಲ್ಲಿ ಸಕ್ಸಸ್ ಆಗಿರುವ ‘Community Notes’ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಅಳವಡಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಅಂದರೆ, ಎಐ ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಿ ತಪ್ಪುಗಳಿದ್ದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಆಧಾರ ಸಹಿತ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಬಹುದು. ಇದು ಎಐನ ವೇಗ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯನ ವಿವೇಚನೆ ಎರಡನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿದ ‘ಹೈಬ್ರಿಡ್’ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಲಿದೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು ಮಸ್ಕ್ ಕಂಪನಿಯ ವಾದ.
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ‘ಡೊನೇಷನ್’ ಮಾಡೆಲ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಉಚಿತವೇ?
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ತನ್ನ ಸರ್ವರ್ ವೆಚ್ಚಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರಿಂದ ದೇಣಿಗೆ (Donation) ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾಗೆ ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಬೃಹತ್ ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸ್ (X) ನ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಚಂದಾದಾರಿಕೆಯ ಬೆಂಬಲವಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದು ಉಚಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೂ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತದ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ. ಇದು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಂದು ‘ಉತ್ಪನ್ನ’ (Product) ಆಗಿ ಬದಲಿಸುವ ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ವ್ಯಾಪಾರ ತಂತ್ರದ ಭಾಗವೂ ಇರಬಹುದು.
25 ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಎದುರಾದ ‘ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಭೀತಿ’
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ 25ನೇ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಎದುರಾಗಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ತನ್ನ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ನಲ್ಲಿ ಎಐ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಅವರ ‘ಮ್ಯಾನ್ಯುಯಲ್ ವೆರಿಫಿಕೇಶನ್’ ತತ್ವಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಬದಲಾಗದಿದ್ದರೆ ಬದುಕುವುದು ಕಷ್ಟ. ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಇಂದು ಕೇವಲ ಒಂದು ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮತ್ತು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿಯನ್ನೇ ಬದಲಿಸಲು ಬಂದಿರುವ ಒಂದು ‘ಕ್ರಾಂತಿ’. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸರ್ವೈವ್ ಆಗಬೇಕೆಂದರೆ ಅದು ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ನಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಆಗಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಮಾಹಿತಿಯ ‘ಹ್ಯಾಲುಸಿನೇಷನ್’ ಮತ್ತು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಸುರಕ್ಷಾ ಕವಚ
AI ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘Hallucination’ (ಭ್ರಮೆ) ಎಂಬುದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆ. ಅಂದರೆ ಎಐಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಮಗೆ ತಿಳಿಯದ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಆಧಾರಗಳನ್ನು (Citations) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕಿರುವುದರಿಂದ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ನಂಬಿಕೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ‘Real-time Verification’ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ ಎಐ ಒಂದು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುವಾಗ ಅದು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನ ಯಾವ ಮೂಲದಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂಬ ‘ಲಿಂಕ್’ ಅನ್ನು ಕೂಡ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಬಳಕೆದಾರರು ಮಾಹಿತಿಯ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆಯನ್ನು ತಾವೇ ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದು.
ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ನೀಡಲಿರುವ ಕೊಡುಗೆ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಭಾಷೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಫಾರ್ಮಲ್ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ನೀವು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು “ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಫಿಸಿಕ್ಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಒಬ್ಬ 10 ವರ್ಷದ ಮಗುವಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತೆ ವಿವರಿಸಿ” ಎಂದು ಕೇಳಿದರೆ, ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ತನ್ನ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿಕೊಂಡು ಸರಳವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಟ್ಯೂಟರ್ ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಕನಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಿದ್ದು, ಕಲಿಕೆಯ ವೇಗವನ್ನು ಹತ್ತು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಲಿದೆ.
ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್ ಮುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿಯ ಹರಿವು
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ) ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವಾಗ ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್ ಅಥವಾ ಎಡಿಟರ್ಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ನುಸುಳುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಇದೆ. ಇಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ‘Free Speech’ ತತ್ವದ ಮೇಲೆ ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿಯದೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲ ಆಯಾಮದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇದು ಜನರ ಮುಂದೆ ಇಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸುಮಾರು 300 ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೂ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕನ್ನಡದಂತಹ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ) ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ LLM (Large Language Models) ಬಳಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಇದು ಕನ್ನಡ ಸೇರಿದಂತೆ ಜಗತ್ತಿನ ನೂರಾರು ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾಗಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಭಾಷಾಂತರಿಸುವ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಕನ್ನಡದ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೂ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಷಯವು ತಮ್ಮದೇ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದೆ.
ಭವಿಷ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ: ‘ಜೀವಂತ’ ಎನ್ಸೈಕ್ಲೋಪೀಡಿಯಾ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಸ್ಥಿರವಾದ (Static) ಮಾಹಿತಿಯ ಕಣಜ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಒಂದು ‘ಜೀವಂತ’ (Dynamic) ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್. ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ಬದಲಾಗುವ ಶೇರ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಇರಲಿ, ಯುದ್ಧದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇರಲಿ ಅಥವಾ ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಕೋರ್ ಇರಲಿ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ಜ್ಞಾನದ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಆಗಿ ಇದು ಹೊರಹೊಮ್ಮಲಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಮುರಿದು ಎಐ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ, ಅದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೈಬ್ರರಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯಬಹುದು, ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಜನರ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೆದುಳು’ ಆಗಲಿದೆ.
‘ಎಕ್ಸ್’ (X) ಇಕೋಸಿಸ್ಟಮ್ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜನೆ: ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರ
ಎಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಕೇವಲ ಒಂದು ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಲಾಂಚ್ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ‘X’ (ಟ್ವಿಟ್ಟರ್) ನೊಂದಿಗೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರರ್ಥ, ನೀವು ‘X’ ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ಅದರ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬೇರೆಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗಬೇಕಿಲ್ಲ. ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಒಂದು ‘ಇನ್ಫೋ ಕಾರ್ಡ್’ ಮೂಲಕ ಆ ಸುದ್ದಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ‘ಲೈವ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್ ಫೀಡ್’ ಆಗಿ ಬದಲಾಗಲಿದೆ.
ಮಾಹಿತಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕತೆ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಎಡಿಟ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಉದ್ದೇಶವೇನು ಎಂಬುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪೇಯ್ಡ್ ಎಡಿಟಿಂಗ್ (ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಮಾಹಿತಿ ಬದಲಿಸುವುದು) ದಂಧೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಮಾಹಿತಿಯ ಮೂಲವನ್ನು (Source) AI ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಮಾಹಿತಿ ಬದಲಾದರೆ, ಅದು ಯಾವ ನ್ಯೂಸ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅಥವಾ ಯಾವ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು “ಮಾಹಿತಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವ”ವನ್ನು ಜನರ ಕೈಗೆ ನೀಡುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ.
ಆಫ್ಲೈನ್ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್
ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಬಹುದಾದರೂ, ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಕಂಪನಿ ‘ಸ್ಟಾರ್ಲಿಂಕ್’ (Starlink) ಮೂಲಕ ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗೂ ಉಚಿತವಾಗಿ ಈ ಜ್ಞಾನದ ಭಂಡಾರವನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಯೋಜನೆ ಇದೆ. ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇಲ್ಲದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲೂ ಉಪಗ್ರಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಗುರಿ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿ ಮಾಡಬಲ್ಲದು. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಅದಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಬಹುದು.
ಜಾಹೀರಾತು ಮುಕ್ತ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಡೇಟಾ ಗೌಪ್ಯತೆ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಜಾಹೀರಾತು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ದಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸದಾ ವಿನಂತಿಸುತ್ತದೆ. ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಕೂಡ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜಾಹೀರಾತು ಮುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮಸ್ಕ್ ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿನ ಬಳಕೆದಾರರ ಡೇಟಾವನ್ನು ಅವರ ‘ಗ್ರಾಕ್ ಎಐ’ (Grok AI) ಅನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬುದ್ಧಿವಂತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಡೇಟಾ ವಿನಿಮಯವು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಎಐ ಕಂಪನಿಗೆ ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯದ ಲಾಭವನ್ನು ತಂದುಕೊಡಲಿದೆ. ಅಂದರೆ, ನೀವು ಜ್ಞಾನ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮಸ್ಕ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಎಐಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.
ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು: ‘ಬುದ್ಧಿವಂತ’ ಜಗತ್ತಿನತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆ
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಗ್ರೋಕಿಪೀಡಿಯಾ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹವಲ್ಲ, ಅದು ಮಾನವ ಜ್ಞಾನದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಕಳೆದ ಎರಡು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಜಗತ್ತನ್ನು ಆಳಿತು, ಆದರೆ ಎಐ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಅದು ತನ್ನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದರೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬೇಕಿದೆ. ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಈ ಸಾಹಸವು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೆ, ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನ ಮಕ್ಕಳು ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಲೈಬ್ರರಿ ಅಥವಾ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಹೋಗದೆ, ತಮ್ಮ ಎಐ ಗೆಳೆಯನನ್ನೇ (Grokipedia) ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಜ್ಞಾನದ ಅಂತ್ಯವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಜ್ಞಾನದ ಹೊಸ ಯುಗದ ಆರಂಭ!
